Top 6 Bài văn Phân tích 3 khổ thơ cuối bài thơ Mùa xuân nho nhỏ (Thanh Hải) (Ngữ văn 9) hay nhất

18-05-2021 6 1 0 0

Báo lỗi

Thi phẩm “Mùa xuân nho nhỏ” của Thanh Hải được sáng tác vào tháng 11 năm 1980 trong hoàn cảnh tổ quốc đã thống nhất đang đi lên xây dựng cuộc sống mới nhưng còn muôn vàn khó khăn gian khổ, không đầy một tháng trước khi nhà thơ Thanh Hải qua đời. Tác phẩm như một lời tâm niệm chân thành, một khát vọng đẹp đẽ muốn dâng hiến cho cuộc đời. Mời những bạn đọc xem thêm một số bài văn phân tích 3 khổ thơ cuối của tác phẩm mà Toplist đã tổng hợp trong bài viết dưới đây.

123456

1


Thai Ha

Bài xem thêm số 1

Trong cuộc sống, có những người khao khát góp cho đời những chiến công vĩ đại, những giấc mơ kì vĩ, lại có những người mong mỏi dâng hiến cho đời những điều bình dị, đơn sơ mà ý nghĩa sâu sắc. Điều đó được thể hiện rất rõ trong bài thơ Mùa xuân nho nhỏ của nhà thơ Thanh Hải, đặc biệt trong ba khổ thơ cuối.

Bài thơ Mùa xuân nho nhỏ được viết năm 1980 trong khung cảnh tươi sáng của hòa bình và công cuộc xây dựng tổ quốc. Bài thơ gồm bảy khổ và tựa như khúc hát êm đềm về tình yêu cuộc đời, tình yêu tổ quốc nồng hậu. Ba khổ thơ cuối kết tinh tình yêu ấy bằng triết lí sống giản dị nhưng thật đáng trân trọng. Nếu khổ năm là nguyện cầu hóa thân, khổ sáu là nguyện ước dâng hiến thì khổ bảy là khúc ca yêu thương thắm nồng. Sự link chặt chẽ giữa ba khổ thơ (hóa thân để dâng hiến, dâng hiến để góp phần vào khúc nhạc mùa xuân chung của tổ quốc) đã gieo vào lòng ta những suy ngẫm sâu xa về cuộc đời Thanh Hải, cuộc đời của chính mình và về mối quan hệ của mỗi công dân với Tổ quốc.

Khổ năm mở ra những nguyện cầu hóa thân, với biện pháp điệp được sử dụng một cách tự nhiên mà đầy hứng khởi:

Ta làm con chim hót

Ta làm một nhành hoa

Ta nhập vào hòa ca

Một nốt trầm xao xuyến

Đại từ xưng hô “ta” gợi ra sự hài hòa, xóa nhòa ranh giới giữa tác giả với bạn đọc. Vậy “ta” hóa thân thành những gì? Tại sao “ta” không chọn những đối tượng khác và lại chọn những đối tượng này để nhập thân? Thanh Hải nhắc đi nhắc lại “ta làm” (hai lần), “ta nhập” để khẳng định sự lựa chọn của tớ. “Con chim hót”, “cành hoa”, “một nốt trầm”… toàn bộ đều nhỏ nhắn, giản dị và khiêm nhường. Đó là những điều bình thường ít ai để ý trong cuộc sống hằng ngày. Nhưng cuộc sống này sẽ trở thành vắng lặng, buồn tẻ biết bao nếu thiếu tiếng hót líu lo của chú chim bé nhỏ. Cuộc sống này sẽ nhạt nhòa và vô vị biết bao nếu thiếu sắc màu của những nhành hoa. Và cuộc sống này sẽ khô khan lắm nếu không thể những nốt nhạc, những giai điệu lòng người. Như vậy, những đối tượng nhà thơ muốn hóa thân tuy bé nhỏ nhưng lại có ý nghĩa sâu sắc đẹp đẽ đối với con người và cuộc đời. Màu sắc, thanh âm đều là những nét vẽ không thể thiếu để bức tranh cuộc sống hoàn toàn có thể bừng lên rực rỡ và tràn đầy sức sống. Đó cũng là những điều tuyệt vời để làm nên mùa xuân tươi đẹp dâng cho đời:

Một mùa xuân nho nhỏ

Lặng lẽ dâng cho đời

Dù là tuổi hai mươi

Dù là khi tóc bạc

Mùa xuân tổ quốc được dệt nên bởi những mùa xuân “nho nhỏ”, bình dị mà ý nghĩa sâu sắc như vậy. Triết lí sống của Thanh Hải thật giản đơn, ông đã sống một cuộc đời bình dị nhưng đó là một cuộc đời có ý nghĩa sâu sắc với những đóng góp cho cách mạng và những người thân yêu. Điều này càng khiến ta xúc động hơn khi triết lí ấy được khẳng định một lần nữa vào những ngày tháng sau cuối của Thanh Hải, khi bài thơ phát hành ngay trên giường bệnh và một tháng trước khi ông qua đời. Dù là thời thanh xuân cháy sáng hay khi tóc đã bạc, tuổi đã cao, Thanh Hải vẫn cứ cần mẫn với mùa xuân nho nhỏ của đời mình để góp phần vào mùa xuân tổ quốc. Triết lí ấy không những được chứng tỏ bằng trải nghiệm, bằng cuộc đời của chính nhà thơ mà từ xưa tới nay, lớp lớp thế hệ bao đời đã sống cùng triết lí ấy. Dẫu là mùa xuân sôi nổi được vang danh tên tuổi của Hồ Chí Minh, Võ Nguyên Giáp, Trịnh Công Sơn, Ngô Bảo Châu… hay những mùa xuân bình dị của những cô thanh niên xung phong, những bà mẹ nghèo, những người lao động chăm chỉ cả đời không khi nào được biết đến tên tuổi đều là những viên gạch hồng đặt ngay ngắn, trân trọng trên hành trình dài của dân tộc Việt. Ngày nay, nhiều bạn trẻ đôi khi cảm thấy chán nản và cô đơn trước nhịp sống hiện đại, quay cuồng trong công nghệ và những thiết bị thông minh, hối hả với áp lực công việc, nhưng mong rằng những những bạn sẽ tìm được sự thanh thản trong tâm hồn và ý nghĩa sâu sắc của bản thân. Khổ thơ cuối là khúc đồng ca của nhà thơ về quê nhà tổ quốc:

Mùa xuân ta xin hát

Khúc Nam ai, Nam bình

Nước non ngàn dặm mình

Nước non ngàn dặm tình

Nhịp phách tiền đất Huế

So với những khổ trên, khổ cuối có thêm một dòng thơ như là kết quả của cảm xúc dâng tràn. Cả khổ thơ bừng dậy thú vui và tràn đầy tình yêu của Thanh Hải. Nam ai và Nam bình là những làn điệu dân ca trứ danh của Huế, quê nhà thân yêu của nhà thơ. Phách tiền là một loại nhạc cụ truyền thống. Trong khúc hát ấy, quê nhà tổ quốc bao la tươi đẹp “nước non ngàn dặm”, là tình người, tình đời mênh mang bát ngát: “nước non ngàn dặm tình”.

Ba khổ thơ cuối một mặt nối tiếp những cảm nhận về mùa xuân thiên nhiên tươi đẹp, những suy tư về mùa xuân tổ quốc, mặt khác đem lại dư âm lắng đọng cho bài thơ bằng triết lí sống ý nghĩa sâu sắc. Những câu thơ ngũ ngôn ngắn gọn, chân thành và những biện pháp tu từ như phép điệp, ẩn dụ cùng hình ảnh thơ bình dị gợi, cảm làm, toát lên khao khát được làm một mùa xuân khiêm nhường, hòa vào mùa xuân to lớn của nhân dân, tổ quốc. Mỗi chúng ta cũng hoàn toàn có thể trở thành một mùa xuân nho nhỏ của tổ quốc khi nỗ lực vươn lên và tìm được thú vui, ý nghĩa sâu sắc trong học tập, trong công việc của tớ. Dù bạn là ai, đang làm gì… chỉ việc nỗ lực hết mình, tức là bạn đang làm đẹp cho đời.

Hình minh hoạ
Hình minh hoạ


2


Thai Ha

Bài xem thêm số 2

Chặng đường lịch sử của tổ quốc qua bốn ngàn năm trường tồn đã trải qua biết bao thăng trầm, với bao nhiêu là “vất vả và gian lao”. So sánh tổ quốc với vì sao sáng, nhà thơ đã thể hiện niềm tự hào đối với tổ quốc và dân tộc. Sao là nguồn sáng bất diệt, là vẻ đẹp vĩnh hằng trong không gian và thời gian. ngôi sao 5 cánh sáng trở thành vẻ đẹp lộng lẫy trên lá cờ VIệt Nam, trở thành hình tượng cho vẻ đẹp ngời sáng của con người và tổ quốc Việt Nam. tổ quốc vẫn không ngừng phát triển, vẫn “cứ đi lên phía trước” để sánh vai cùng những cường quốc năm châu trên trái đất. Đoạn thơ thể hiện ý chí vươn lên không ngừng của con người và dân tộc Việt Nam.

Trong không khí tưng bừng của tổ quốc vào xuân, nhà thơ cảm nhận được một mùa xuân tươi trẻ, rạo rực trỗi dậy trong tâm hồn. Đó là mùa xuân của lòng người, mùa xuân của sức sống tươi trẻ, mùa xuân của sự góp sức và hòa nhập:

Ta làm con chim hót

Ta làm một nhành hoa

Ta nhập vào hòa ca

Một nốt trầm xao xuyến

Nhịp thơ dồn dập và điệp từ “ta làm” diễn tả rõ nét khát vọng góp sức của nhà thơ. Nhà thơ muốn làm một con chim, muốn làm một nhành hoa thắm trong vườn hoa xuân để dâng tiếng hót tha thiết, để tỏa hương sắc điểm tô cho mùa xuân tổ quốc. “Nốt trầm” là nốt nhạc tạo sự lắng đọng sâu xa trong một bản nhạc. Trong cái không khí tưng bừng của ngày hội mùa xuân, nhà thơ muốn làm một nốt nhạc trầm để góp vào khúc ca xuân của dân tộc một chút vấn vương, xao xuyến. Từ khát vọng hòa nhập, nhà thơ thể hiện rõ hơn khát vọng góp sức của tớ ở những câu thơ tiếp theo:

“Một mùa xuân nho nhỏ

Lặng lẽ dâng cho đời

Dù là tuổi hai mươi

Dù là khi tóc bạc”

“Mùa xuân nho nhỏ” là cách nói ẩn dụ đầy sáng tạo của nhà thơ. Mỗi con người đều hoàn toàn có thể góp một phần công sức của tớ như “một mùa xuân nho nhỏ” để tô hương thêm sắc cho quê nhà tổ quốc. “Dâng” là một hành động góp sức, cho đi mà không đòi hỏi sự đền đáp. Phép đảo ngữ nhằm nhấn mạnh khát vọng góp sức chân thành của nhà thơ. Nhà thơ muốn góp công sức của tớ trong công cuộc xây dựng tổ quốc nhưng chỉ với cùng 1 thái độ hết sức khiêm tốn, không khoa trương mà chỉ “lặng lẽ”, lặng lẽ nhưng lại là toàn tâm toàn ý, như nhà thơ Tố Hữu đã khẳng định:

“Lẽ nào cho vay mà không trả

Sống là cho đâu chỉ nhận riêng mình.”

Điệp từ “dù là” được điệp lại hai lần thể hiện rõ sự tự tin, mặc kệ thời gian và tuổi tác của nhà thơ. Qua khổ thơ, nhà thơ đã nhấn mạnh một ý nghĩa sâu sắc hết sức sâu sắc: nhiệm vụ góp sức xây dựng tổ quốc là của mọi người và là mãi mãi. Không ai là không tồn tại nghĩa vụ xây dựng tổ quốc, và nghĩa vụ ấy nối dài cả một đời người, từ tuổi đôi mươi cho tới khi đầu đã điểm bạc theo năm tháng. Đây là lời kêu gọi mọi người cùng chung vai gánh vác công việc xây dựng và phát triển tổ quốc, để tổ quốc hoàn toàn có thể vững vàng mà tiếp tục “đi lên phía trước”.

Khổ thơ cuối là tiếng hát yêu thương nhà thơ ban tặng cho tổ quốc và dân tộc, như một sự hiến dâng sau cuối cho quê nhà tổ quốc:

“Mùa xuân-ta xin hát

Câu Nam ai, Nam bình

Nước non ngàn dặm mình

Nước non ngàn dặm tình

Nhịp phách tiền đất Huế”

Trong những ngày sau cuối của cuộc đời, Thanh Hải muốn hát lại hai làn điệu dân ca quen thuộc của quê nhà xứ Huế. Có lẽ trong những ngày tháng nằm trên giường bệnh, khi bị tử thần rình rập, nhà thơ lại thấy quê nhà của tớ đẹp hơn, bản sắc quê nhà mình cũng đáng tự hào hơn. Đây cũng là cách để nhà thơ thể hiện tình yêu quê nhà, nguồn cội. Đoạn thơ cho ta thấy rõ nhà thơ rất yêu mến quê nhà thơ mộng của tớ, có lẽ cũng từ đó mà nhà thơ hoàn toàn có thể mở rộng tình cảm để yêu mến tổ quốc, mới hoàn toàn có thể góp sức cả cuộc đời cho nước nhà. Bởi lẽ, chỉ có những người biết yêu thương quê nhà xóm làng thì mới hoàn toàn có thể mở rộng lòng mình để yêu mến tổ quốc dân tộc.

Bài thơ “Mùa xuân nho nhỏ” được viết theo thể thơ năm tiếng, với cấu trúc gồm bảy khổ, mỗi khổ từ bốn đến sáu câu. Những hình ảnh ẩn dụ sáng tạo, biện pháp nhân hóa, điệp ngữ và những từ ngữ tượng hình được sử dụng thành công đã tạo ra nét đặc sắc của bài thơ. Qua đó, ta hoàn toàn có thể cảm nhận được cái thi vị trong hồn thơ Thanh Hải.

Tình yêu thiên nhiên, sự xúc động trước vẻ đẹp của mùa xuân thiên nhiên, mùa xuân cách mạng và khát vọng góp sức đã được Thanh Hải gửi gắm qua bài thơ “mùa xuân nho nhỏ”. Tuy là tác phẩm được viết không lâu trước khi nhà thơ qua đời nhưng bài thơ vẫn để lại trong lòng bao thế hệ bạn đọc những cảm xúc sâu lắng khó phai mờ. Và, Bài thơ vẫn sẽ tiếp tục trường tồn cùng với những bước đi lên của tổ quốc, gợi ý cho những thế hệ trẻ một cách sống đẹp: góp một “mùa xuân nho nhỏ” của tớ vào mùa xuân lớn của dân tộc, để tổ quốc ta sẽ mãi tươi đẹp như trong tiết xuân. Thế mới biết, cuộc đời của con người thì có hạn nhưng những giá trị tinh thần mà con người để lại cho đời sau thì có giá trị vĩnh hằng.

Hình minh hoạ
Hình minh hoạ

3


Thai Ha

Bài xem thêm số 3

“Mùa xuân…Mùa xuân, một mùa xuân nho nhỏ…Lặng lẽ dâng cho đời…” điệp khúc ấy được ngân lên dạt dào biết bao trái tim của những người đang cảm nhận,những người đang sống và làm việc đâu đó trên mảnh đất này. Và phải chăng đó là nguồn cảm hứng lớn của nhà thơ Thanh Hải với tình yêu quê nhà, yêu cuộc sống và muốn một lần nữa được dâng hiến cho đời. Tình yêu quê nhà tổ quốc và muốn được dâng hiến cho đời mình của tác giả Thanh Hải được thể hiện rõ nhất trong ba khổ cuối của bài thơ.

Trong không khí tưng bừng của đất trời mùa xuân, nhà thơ đã cảm nhận được một mùa xuân tươi trẻ, rạo rực trong tâm hồn. Đó là mùa xuân của lòng người, của đất trời.

“Ta làm con chim hót

Ta làm một nhành hoa

Ta nhập vào hòa ca

Một nốt trầm xao xuyến”

Điệp từ ta làm diễn tả một cách rõ nét của nhà thơ. Nhà thơ muốn làm một con chim, một nhành hoa để dâng tiếng hót của tớ cho đời, để tỏa mùi thơm ngào ngạt cho sắc xuân. Từ khát vọng được hòa nhập đó nhà thơ đã thể hiện rõ khát vọng góp sức mình ở những câu thơ tiếp theo:

“Một mùa xuân nho nhỏ

Lặng lẽ dâng cho đời

Dù là tuổi hai mươi

Dù là khi tóc bạc”

Mùa xuân nho nhỏ là cách nói đầy ẩn dụ và đầy sức sáng tạo của nhà thơ. Mỗi người hoàn toàn có thể góp một chút sức mình vào đó, dâng hiến là một hành động cho đi mà không đòi hỏi sự đáp lại. Cho dù là trai trẻ hay tóc đã bạc thì điều này vốn không quan trọng bởi khi đã muốn dâng hiến cho cuộc đời, cho quê nhà tổ quốc thì không quan trọng tuổi tác. Khổ thơ cuối là tiếng hát yêu thương nhà thơ ban tặng cho tổ quốc và dân tộc, như một sự hiến dâng sau cuối cho quê nhà tổ quốc:

“Mùa xuân-ta xin hát

Câu Nam ai, Nam bình

Nước non ngàn dặm mình

Nước non ngàn dặm tình

Nhịp phách tiền đất Huế”

Trong những ngày sau cuối của cuộc đời mình tác giả thấy quê nhà mình thật đẹp và hiện lên một cách có hồn, đây cũng là cách để nhà thơ thể hiện tình yêu quê nhà tổ quốc. Bài thơ mùa xuân nho nhỏ được viết theo thể thơ năm tiếng với cấu trúc câu gồm bảy khổ, mỗi khổ từ 4 đến 6 câu. Những hình ảnh ẩn dụ đầy sức sáng tạo ,biện pháp nhân hóa, điệp ngữ được sử dụng trong bài thơ. Thành công nhất phải nói tới đó là ở ba khổ thơ sau cuối.

Giữa một mùa thu của cuộc đời mình, tác giả đã liên tưởng đến một mùa xuân tươi đẹp để điểm tô cho cuộc đời với những lời thơ bình dị,trong sáng không hề có một chút u ám của cuộc đời. không những hay về ý thơ mà còn hay ca ngôn từ, cả nhịp điệu trong bài. Cảm ơn nhà thơ đã mang đến cho người đọc về một bài học,về một lí tưởng sống thực sự cao đẹp biết bao.”sống là cho, đâu chỉ nhận riêng mình”.

Đoạn thơ đã để lại trong lòng người đọc một cảm xúc khó tả khó phai mờ và mãi trường tồn cùng tổ quốc, gợi ý cho thế hệ trẻ một cách sống đẹp, góp mùa xuân nhỏ của tớ vào mùa xuân lớn của dân tộc.

Hình minh hoạ
Hình minh hoạ

4


Thai Ha

Bài xem thêm số 4

Mùa xuân là mùa của tình yêu, sức sống dào dạt và cũng là mùa khơi nguồn cho bao áng thi ca, nhạc họa. nếu lọc những bài thơ hay nhất viết về mùa xuân, tôi tin chắc không thể vắng bóng Mùa xuân nho nhỏ của Thanh Hải. Thi phẩm là sự kết tinh, lắng đọng của một tài năng thơ đang độ chín. Bài thơ không những hấp dẫn bạn đọc bởi khung cảnh mùa xuân mộng mơ nơi xứ Huế mà còn bởi khát vọng góp sức cháy bỏng, dạt dào:

Ta làm con chim hót

Ta làm một cành hoa

Ta nhập vào hoà ca

Một nốt trầm xao xuyến.

Một mùa xuân nho nhỏ

Lặng lẽ dâng cho đời

Dù là tuổi hai mươi

Dù là khi tóc bạc.

Mùa xuân nho nhỏ là bài thơ sau cuối của nhà thơ Thanh Hải, được viết khi nhà thơ nằm trên giường bệnh, chỉ mấy ngày trước khi ông qua đời. Có lẽ vì vậy, bài thơ như một lời tâm niệm, chất chứa bao cảm xúc, suy tư của nhà thơ trọn đời gắn bó với cách mạng, tổ quốc. Mở đầu đoạn thơ, tác giả nêu lên trực tiếp ước muốn, nguyện vọng của tớ:

Ta làm con chim hót

Ta làm một cành hoa

Ta nhập vào hoà ca

Một nốt trầm xao xuyến.

Khát vọng được dâng hiến cho quê nhà, tổ quốc không phải chỉ có ở riêng nhà thơ Thanh Hải song khẳng định một cách mạnh mẽ, dứt khoát và thiết tha mong ước cao quý đó, có lẽ chỉ có ở ông. Điệp từ “ta làm” được lặp lại hai lần phối kết hợp với biện pháp lặp cấu trúc ngữ pháp khiến cho nhịp thơ vừa uyển chuyển, nhịp nhàng vừa mạnh mẽ. Không ước mơ trở thành cái gì quá lớn lao, cao sang, vĩ đại, những điều tác giả mong muốn thật bình dị nhưng đầy ý nghĩa sâu sắc. Nhân vật trữ tình muốn làm “con chim hót” để ca tụng tổ quốc đẹp giàu, muốn làm “cành hoa” để toả hương, khoe sắc cho đời, muốn làm “nốt trầm xao xuyến” để góp phần làm nên bản hoà ca của cuộc đời. Mong muốn giản dị thôi nhưng chính những điều đó làm cho cuộc sống này trở thành tươi đẹp hơn, ý nghĩa sâu sắc, kì diệu hơn. Ta bắt gặp sự đồng điệu giữa tâm hồn thơ Thanh Hải với tâm hồn nhạc sĩ Trương Quốc Khánh – tác giả khúc ca Tự nguyện:

Nếu là chim tôi sẽ là loài bồ câu trắng

Nếu là hoa, tôi sẽ là một đóa hướng dương

Nếu là mây, tôi sẽ là một vầng mây ấm

Là người, tôi sẽ chết cho quê nhà

Đó là sự gặp gỡ của những tâm hồn nghệ sĩ ý thức được vai trò, trách nhiệm cao quý của tớ với quê nhà. Nhà thơ Thanh Hải và nhạc sĩ Trương Quốc Khánh đều có ước muốn thật thanh cao, đẹp đẽ. Điểm khác lạ của hai nghệ sĩ là ở cách thức thể hiện. Nếu trong lời ca của Trương Quốc Khánh, ông sử dụng lối viết giả thiết, với sự điệp lại của liên từ “nếu” thì nhà thơ Thanh Hải dùng lối viết khẳng định “ta làm” ; “ta nhập”. Người đọc trân trọng trái tim ấm nóng, gắn bó với quê nhà tổ quốc của hai tâm hồn nghệ sĩ.

Nhà thơ Thanh Hải thực sự khiến người đọc ngưỡng mộ, khâm phục bởi khi cái chết cận kề, ông vẫn mang trong mình những trăn trở, khát vọng dâng hiến cho quê nhà, tổ quốc. Đỉnh cao của ước vọng hiến dâng ấy là niềm mong muốn được là “mùa xuân nho nhỏ”:

Một mùa xuân nho nhỏ

Lặng lẽ dâng cho đời

Dù là tuổi hai mươi

Dù là khi tóc bạc.

Vẫn không phải là một mùa xuân lớn lao, ôm trùm vũ trụ, nhà thơ chỉ mong là một “mùa xuân nho nhỏ” êm ấm. Hình ảnh ẩn dụ “mùa xuân” thể hiện phần đẹp đẽ của mỗi người, là tài năng, trí tuệ, là sức sống. Nhà thơ muốn đem hết tâm hồn, sức lực và cả sự sống của tớ góp sức cho sự phát triển của quê nhà, tổ quốc dấu yêu. Sự dâng hiến lớn lao đó không khoa trương, ồn ào mà chỉ “lặng lẽ dâng cho đời”. Động từ “dâng” thể hiện một thái độ thành kính, trân trọng, nâng niu. Nhà thơ nguyện góp sức hết mình cho Tổ quốc:

Dù là tuổi hai mươi

Dù là khi tóc bạc.

Hình ảnh hoán dụ “tuổi hai mươi”, “tóc bạc” thể hiện thời gian của đời người, thể hiện khát vọng góp sức hết mình, trọn đời của nhà thơ. Cho dù đó là khi tươi tắn căng tràn nhựa sống hay khi đã về già thì ông cũng không lúc nào nguôi niềm mong ước được hiến dâng.

Với lời thơ năm chữ nhẹ nhàng, lắng sâu, nhà thơ Thanh Hải đã thực sự làm lay động trái tim biết bao bạn đọc. Khát vọng cháy bỏng được hiến dâng của nhà thơ thể hiện một tình yêu quê nhà tha thiết. Khát vọng đó càng đáng quý, đáng trân trọng hơn bởi đó là mong ước sau cùng của con người sắp từ giã cõi đời. Ta hiểu rằng, sự góp sức không bị giới hạn bởi tuổi tác, chỉ việc con người có một trái tim luôn ấm nóng và biết sống vì người khác. Hai khổ thơ thực sự mang đến những bài học quý giá cho thế hệ trẻ hôm nay. Liệu chúng ta đã, đang và sẽ làm được gì để góp sức cho quê nhà, tổ quốc mình? Mỗi người hãy phấn đấu trở thành những “mùa xuân nho nhỏ” để tổ quốc ngày càng đẹp tươi.

Hình minh hoạ
Hình minh hoạ

5


Thai Ha

Bài xem thêm số 5

Mùa xuân là khoảng thời gian quen thuộc gợi lên biết bao xúc cảm, rung động trong tâm hồn người nghệ sĩ. Nếu nhà thơ Xuân Diệu cảm thức về mùa xuân trong nhịp sống “Vội vàng” chạy đua từng ngày với dòng thời gian trôi chảy để bắt trọn từng khoảnh khắc, Nguyễn Bính say sưa trong không gian làng quê thân quen “Từng nhà mở cửa đón vui tươi” qua “Thơ xuân” thì Thanh Hải thưởng thức vẻ đẹp của mùa xuân đất trời trong sự gắn bó chặt chẽ với tổ quốc cùng những ước nguyện góp sức. Ba khổ thơ cuối của bài thơ “Mùa xuân nho nhỏ” đã thể hiện rõ điều này. Qua những vần thơ tha thiết, ngọt ngào, chúng ta cũng hoàn toàn có thể thấy được khát vọng chân thành và lí tưởng sống cao đẹp của nhà thơ.

Bài thơ “Mùa xuân nho nhỏ” phát hành vào năm 1980. Đây là quãng thời gian tác giả đang chống chọi với căn bệnh hiểm nghèo. Bởi vậy, thi phẩm giống như một bản tổng kết thể hiện khát khao mãnh liệt, cháy bỏng của nhà thơ. Sau khi vận dụng mọi giác quan để đón nhận vẻ đẹp của thiên nhiên, đất trời bằng tình yêu thiên nhiên, tác giả đã thể hiện niềm tự hào về sự đổi thay của tổ quốc. Tiếp nối mạch cảm xúc đó, ở ba khổ thơ cuối, tác giả đã thể hiện ước nguyện góp sức qua những vần thơ thiết tha và cảm động:

“Ta làm con chim hót

Ta làm một cành hoa

Ta nhập vào hòa ca

Một nốt trầm xao xuyến”

Tác giả đã sử dụng đại từ “ta” phối kết hợp điệp cấu trúc ngữ pháp “Ta làm… Ta nhập” để giãi bày trực tiếp khát vọng chân thành. Cái “tôi” xuất hiện ở khổ thơ thứ nhất “Tôi đưa tay tôi hứng” đã chuyển hóa thành cái “ta” để bộc bạch những ước nguyện hết sức bình dị và giản đơn: làm một con chim cất cao tiếng hót rộn rã góp vui cho đời, làm một cành hoa khoe sắc thắm điểm tô trong bức tranh muôn sắc màu của thiên nhiên, làm nốt trầm tạo ra âm vang “xao xuyến” trong bản hòa ca. Qua hệ thống hình ảnh thân thuộc, gần gũi, chúng ta cũng hoàn toàn có thể thấy được mong ước khiêm nhường nhưng hết sức cao đẹp của nhà thơ, đồng thời gợi lên mối quan hệ gắn bó giữa cá nhân và xã hội. Điều này đã được thể hiện rõ hơn qua khổ thơ tiếp theo:

“Một mùa xuân nho nhỏ

Lặng lẽ dâng cho đời

Dù là tuổi hai mươi

Dù là khi tóc bạc”

Hình ảnh “mùa xuân nho nhỏ” được nhà thơ sử dụng làm nhan đề của tác phẩm xuất hiện trong khổ thơ này đã góp phần nhấn mạnh ước muốn, khát vọng của tác giả. Vào những năm tháng sau cuối đối chọi với bệnh tật, Thanh Hải xin được hóa thân làm “Một mùa xuân nho nhỏ” để hòa quyện, điểm tô làm đẹp thêm mùa xuân của thiên nhiên đất trời và mùa xuân của tổ quốc. những từ “nho nhỏ”, “lặng lẽ” đã làm nổi trội nguyện ước góp sức thầm lặng, tự nguyện, không ồn ào, khoa trương. Đó đúng là lí tưởng sống giản dị nhưng hết sức cao đẹp của nhà thơ Thanh Hải. Điệp cấu trúc câu “Dù là… Dù là…” phối kết hợp với hai hình ảnh mang tính chất tương phản “tuổi hai mươi” – “khi tóc bạc” đã khẳng định sự bền vững theo thời gian, năm tháng của khát vọng góp sức, hi sinh thầm lặng. sau cuối, bài thơ khép lại bằng những giai điệu dân ca xứ Huế ngọt ngào, đằm thắm và trữ tình:

“Mùa xuân ta xin hát

Khúc Nam ai, Nam bình

Nước non ngàn dặm mình

Nước non ngàn dặm tình

Nhịp phách tiền đất Huế”

Trong những năm tháng cuối đời đối chọi với bệnh tật, nhà thơ đã cất cao tiếng hát những làn điệu dân ca quen thuộc của quê nhà. Khúc nhạc “Nam ai” da diết, buồn thương gợi nhớ về những năm tháng bốn nghìn năm “vất vả và gian lao” quyện hòa cùng giai điệu “Nam bình” dịu ngọt, êm ái gợi cuộc sống ấm no, bình yên hiện tại của tổ quốc. Khúc hát ngân vang đã thể hiện tình yêu đối với quê nhà, tổ quốc của nhà thơ. Giai điệu dịu ngọt đó hòa cùng “nhịp phách tiền” tươi vui, giòn giã khép lại bài thơ nhưng vẫn để lại những dư âm về cuộc sống mới và sức sống mới của dân tộc bởi sự phối kết hợp với điệp khúc: “Nước non ngàn dặm mình – Nước non ngàn dặm tình”.

Lý tưởng cùng khát vọng nhân văn trong tâm hồn thi sĩ đã được thể hiện thành công trải qua thể thơ năm chữ giàu nhạc điệu, cách ngắt nhịp linh hoạt tương thích với việc thể hiện những mong ước tha thiết. Tác giả còn vận dụng thành công nhiều biện pháp tu từ nghệ thuật như so sánh, ẩn dụ, điệp ngữ,… phối kết hợp với ngôn ngữ, hình ảnh thơ giàu sức gợi để thể hiện dòng cảm xúc chân thành và tiếng lòng của nhà thơ đối với thiên nhiên, tổ quốc.

Như vậy, sau khi tái hiện vẻ đẹp của thiên nhiên đất trời và sự đổi thay nhịp sống của quê nhà, tổ quốc trong cuộc sống mới, tác giả đã bày tỏ những ước nguyện của bản thân.. Đó là một quan niệm sống tích cực, lấp lánh vẻ đẹp nhân văn của sự góp sức, hi sinh bình dị và cao đẹp.

Hình minh hoạ
Hình minh hoạ

6


Thai Ha

Bài xem thêm số 6

Mùa xuân là đề tài truyền thống trong thơ ca dân tộc. Thanh Hải đã góp cho thơ ca dân tộc một bài thơ xuân đẹp, đậm đà tình nghĩa.Tình yêu mùa xuân gắn liền với tình yêu tổ quốc, quê nhà được Thanh Hải diễn tả một cách sâu sắc, cảm động. Trong số đó 3 khổ thơ cuối của bài thơ Mùa xuân nho nhỏ có những nét đặc sắc về nghệ thuật riêng.

Sau lời suy tư là điều tâm niệm của Thanh Hải. Trước hết là lời nguyện cầu được hóa thân:

Ta làm con chim hót

Ta làm một cành hoa

Ta nhập vào hòa ca

Một nốt trầm xao xuyến.

“Con chim hót” để gọi xuân về, đưa về thú vui cho con người. “Một cành hoa” để điểm tô cuộc sống, làm đẹp thiên nhiên sông núi. “Một nốt trầm” của bản “hòa ca” êm ái để làm xao xuyến lòng người, cổ vũ nhân dân. “Con chim hót”, “một cành hoa “, “một nốt trầm…” là ba hình ảnh ẩn dụ tượng trưng cho nét đẹp, thú vui, cho tài trí của tổ quốc và con người Việt Nam.

Với Thanh Hải, hóa thân là để hiến dâng, để phục vụ cho một mục đích cao quý:

Một mùa xuân nho nhỏ

Lặng lẽ dâng cho đời

Dù là tuổi hai mươi

Dù là khi tóc bạc.

Lời thơ tâm tình thiết tha. Mỗi con người hãy trở thành “một mùa xuân nho nhỏ” để làm nên mùa xuân bất diệt của tổ quốc. Ai cũng phải có ích cho đời. “Mùa xuân nho nhỏ” là một ẩn dụ đầy sáng tạo khắc sâu ý tưởng: “Mỗi cuộc đời đã hóa núi sông ta” (Nguyễn Khoa Điềm). “Nho nhỏ” và “lặng lẽ” là cách nói khiêm tốn, chân thành. “Dâng cho đời” là lẽ sống đẹp, cao quý. Bởi lẽ “Sống là cho, đâu chỉ nhận riêng mình ” (Tố Hữu). Sống hết mình thủy chung cho tổ quốc, đem cả cuộc đời mình phục vụ tổ quốc, cả từ lúc “tuổi hai mươi” trai tráng cho tới khi về già “tóc bạc”. Thơ hay là ở cảm xúc chân thành. Thanh Hải đã nói lên những lời gan ruột của tớ. Ông đã sống như lời thơ ông tâm tình. Khi tổ quốc bị Mỹ – Diệm và bè lũ tay sai thủ đoạn chia cắt làm hai miền, ông hoạt động bí mật trong vùng giặc, gây dựng trào lưu cách mạng, coi thường cảnh máu chảy đầu rơi. Cảm động hơn nữa là bài thơ Mùa xuân nho nhỏ được ông viết ra trên giường bệnh, một tháng trước lúc ông qua đời.

Thanh Hải sử dụng biện pháp nghệ thuật điệp ngữ rất tài tình: “Ta làm… ta làm… ta nhập…”, “dù là tuổi… dù là khi… “đã làm cho âm điệu thơ, giọng thơ tha thiết, sâu lắng, ý thơ được khắc sâu và nhấn mạnh. Người đọc xúc động biết bao trước một giọng điệu thơ trữ tình, êm ấm tình đời như vậy. hoàn toàn có thể xem đoạn thơ này là những lời trăng trối của ông.

Khổ thơ cuối là tiếng hát yêu thương:

Mùa xuân ta xin hát

Câu Nam ai, Nam bình

Nước non ngàn dặm mình

Nước non ngàn dặm tình

Nhịp phách tiền đất Huế.

Nam ai và Nam bình là hai điệu dân ca Huế rất nổi tiếng mấy trăm năm nay. Phách tiền là một nhạc cụ dân tộc để điểm nhịp cho lời ca, tiếng đàn tranh, đàn tam thập lục. Câu thơ “Mùa xuân ta xin hát” diễn tả niềm khao khát bồi hồi của nhà thơ đối với quê nhà yêu dấu buổi xuân về. quê nhà tổ quốc trải dài ngàn dặm, chứa chan tình yêu thương. Đó là “ngàn dặm mình”, “ngàn dặm tình” đối với non nước và xứ Huế quê mẹ thân thương! Câu thơ của người con đất Huế quả là “dịu ngọt”.

Mùa xuân là đề tài truyền thống trong thơ ca dân tộc. Thanh Hải đã góp cho thơ ca dân tộc một bài thơ xuân đẹp, đậm đà tình nghĩa. Thể thơ năm chữ, giọng thơ lúc mạnh mẽ, lúc tha thiết ngân vang. Ngôn ngữ thơ trong sáng và biểu cảm, hàm súc và hình tượng. những biện pháp tu từ như so sánh, ẩn dụ, song hành đối xứng, điệp ngữ… được vận dụng sắc sảo, tài hoa. Tình yêu mùa xuân gắn liền với tình yêu tổ quốc, quê nhà được Thanh Hải diễn tả một cách sâu sắc, cảm động. Mỗi một cuộc đời hãy là một mùa xuân. tổ quốc ta mãi mãi sẽ là những mùa xuân tươi đẹp.

Hình minh hoạ
Hình minh hoạ

Từ khóa: Top 6 Bài văn Phân tích 3 khổ thơ cuối bài thơ Mùa xuân nho nhỏ (Thanh Hải) (Ngữ văn 9) hay nhất, Top 6 Bài văn Phân tích 3 khổ thơ cuối bài thơ Mùa xuân nho nhỏ (Thanh Hải) (Ngữ văn 9) hay nhất, Top 6 Bài văn Phân tích 3 khổ thơ cuối bài thơ Mùa xuân nho nhỏ (Thanh Hải) (Ngữ văn 9) hay nhất

Có thể bạn quan tâm:

Trả lời

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *